کتابخانه دیجیتالی (الکترونیکی) و کتابخانه مجازی: تفاوتها
سه اصطلاح مجازی، الکترونیکی و دیجیتالی به صورت یکسان و به جای یکدیگر (Interchangeably) در متون فارسی و انگلیسی به کار رفتهاند. به همین دلیل، تعریف دقیق آنها و بیان تفاوتهای آنها تا حدودی سخت است. کتابخانه دیجیتالی (الکترونیکی) کتابخانهای است که در آن اسناد، مدارک، و اشیای اطلاعاتی به صورت الکترونیکی/دیجیتالی ذخیره و نگهداری میشوند.
اصطلاح کتابخانه مجازی (کتابخانهای حاوی مدارک و اشیای اطلاعاتی دیجیتالی یا الکترونیکی) تا حدودی کلانتر و عامتر از اصطلاح کتابخانه دیجیتالی است. برخی بر این باورند که کتابخانه مجازی کتابخانهای دیجیتالی است، با این تفاوت که اطلاعات دیجیتالی در یک جا ذخیره و نگهداری نمیشوند و ممکن است که همزمان در چند جا باشد و به طور حتم وبمحور و اینترنتمحور است. بنابراین، یک کتابخانه دیجیتالی یا الکترونیکی در صورتی مجازی است که روی اینترنت و وب باشد و وجود خارجی یا فیزیکی نداشته باشد و به صورت مجازی باشد.
اگر با دقت و تأمل بیشتر به واژههای همراه کتابخانه توجه شود خواهیم دید که تفاوتهای خاصی بین آنها وجود دارد. کتابخانه مجازی، اساساً مجازی و وب پایه/وبمحور است و حاوی منابع الکترونیکی یا دیجیتالی است. در حالی که یک کتابخانه دیجیتالی ممکن است که مجازی نباشد، و صرفاً روی یک رایانه یا در یک حافظه (دیویدی، سیدی، ...) در یک مرکز، سازمان یا کتابخانه قرار داشته باشد. برای نمونه، کتابخانههای دیجیتالی که روی دیویدی در بازار رضای تهران به فروش میرسند نوعی ابتدایی از کتابخانه دیجیتالی هستند و نمیتوان اصطلاح کتابخانه مجازی بر آنها نهاد. با این تفاوتها، در مجموع واژههایی که همراه واژه کتابخانه به کار میروند؛ گاهی سهواً به جای همدیگر استفاده میشوند. در اصطلاح انگلیسی میتوان گفت:
The terms electronic library, e-library, v-library, virtual library and digital library, have been used interchangeable.
Knowledge has always been the source of scientific and economic development